Ruurloseweg 115

Huisnaam

HET MEDLER

Huidig adres

Ruurloseweg 115

Wijk

Mossel (laatste wijkadres D 103)

Oudste vermeldingen

1411: Bertolt den Meddeleer (1, a)

1429-1494: Henrick tho/then Meddeler (1, 2, 3, a), leenman(nen?) van Huis Vorden

1446: Willem van Roderlo (1, a), “syens gudes to Meddelaer”

Oude benamingen

Meddeler, Meddelaer, Middeler, Meydeler

Betekenis naam

Meddelaar < Midden-Laar: veldnaam. Vgl. de nabijgelegen boerderijen (Groot) Laar en Klein Laar (Mosselseweg 0 en 20) gelegen in het Laar

Andere vermeldingen

Verpondingskohieren

1492: “Hackfert” (4), Tgoet Meddeler

1646: die adelijcke havesaete tho Medler (5, b)

Leenaktenboeken

1684 >: Gelre & Zutphen (6, 9)

Kadaster 1832

Sectie D nr. 618

Bouwjaar

ca. 1530: bouw zaal- of hofstede ’t Meddelaer op de Pol (7, 8, c)

ca. 1620-1625: afbraak en nieuwbouw huis en bouwhuis buiten de pol (7, d)

1765: nieuwbouw huis en bouwhuis (7, 9, e)

Verbouwing

1800, 1893, 1930, 2002 (7, 9, 10)

Type gebouw

Landhuis, buitenplaats

Monument

Rijksmonument

Eigenaren

< 1483: Gerrit van Hackfort 1x Agnes van Voorst, 2x Geertruid van Middachten (8, 11, 12, 13)

1483: zoon Jacob van Hackfort x Margriet van Essen (8, 11, 12, 13)

1492: “Hackfert” (4)

1504: Jacobs zoon Hendrick van Hackfort x Maria van Munster (11, 14), “dat Meddeler halff”

1504: Jacobszoon Berend van Hackfort x Margaretha van Egmond (11, 14), “dat Meddeler halff”

1518: Berend van Hackfort x Margaretha van Egmond (8, 12, 13), ½ + ½

1530: schoonzuster Maria van Munster 2x Michiel van Eck (2x Anna Ketel) (8, 12, 13), ½ + ½

ca. 1553: zoon Hendrick van Eck x Christina van Broeckhuysen (8, 12, 13)

1581: zoon Vrijdach van Eck x Odilie van Dorth (8, 12, 13), ½

1581: broer Joachim van Eck x Elisabeth van der Wijck (8, 12, 13), ½

ca. 1606, 1620: Joachims zoon Hendrik van Eck 1x Agnes van Boecop, 2x Beatrix van Beieren van Schagen (7, 8, 12, 13), ½ + ½

1651: Sara Griffijns (8, 12, 13)

1657: Bernardine van Hoen wed. Engelbert van Doetinchem (8, 9, 12, 13)

1671: zoon Willem Engelbert van Doetinchem (8, 12, 13)

1681: tante Judith van Hoen wed. Gijsbert van Dorth (6, 8, 9, 12, 13)

1688: zoon Hendrik Willem van Dorth tot Medler x Catharina Maria van Twickell (6, 8, f)

1709: zoon Rudolf van Dorth tot Medler (6, 8, 9)

1754: zuster Judith Maria Ignatia van Dorth tot Medler wed. (achterneef) Theodorus Ignatius van Dorth tot Bosloo (6, 8. 9)

1762: zoon Theodorus Zeno van Dorth tot Medler x Elisabeth Maria Hackfort tot ter Horst (6, 8, 9, g)

1789: Reinier Engelbert van Dorth tot Medler x Maria Geertruid Judith van Hövell (6, 8, 9)

1847: zoon Zeno Theodoor Jan Herman van Dorth tot Medler x Elisabeth Maria Cornelia Wilhelmina Hackfort tot ter Horst (14, g)

1886 (1892): zoon Theodoor Zeno Johannes Petrus van Dorth tot Medler x Eveline Françoise Antoinette Marie Aloyse van Voorst tot Voorst (15)

1926: zoon Clemens Zeno Gijsbert Adriaan Josef van Dorth tot Medler x Theodora Theresia Maria Regout (15)

Bewoners

1492: die bouman Hensken (4), “pauper”

1688 > : de eigenaren (8, h)

Bijzonderheden omgeving

a) Of Bertolt en Henrick tho Meddeler ook eigenaar waren en/of op het Medler woonden is niet bekend maar wel waarschijnlijk, mede gezien Henricks relatief belangrijke positie als leenman van Huis Vorden (16). Beiden moeten nauw verwant zijn geweest want Henrick werd na Bertolt beleend met een stuk grond (Berkamp of Berencamp) dat voordien in handen was geweest van Alijt Willemsdochter van Vorden, en daarvoor van haar vermoedelijke neef Sweder van Bloe of Bello.

De eerste die als eigenaar vermeld wordt was Willem van Roderlo (x Agnes Caelsack), een kleinzoon van Bernard van Roderlo, die als laatste van zijn geslacht beleend was met de heerlijkheid Ruurlo

b) De familie van Eck stond verschreven in de ridderschap van Zutphen. Dit hield in dat het huis verdedigbaar was, d.w.z. omgeven door een gracht (9, 13, 17). Hun opvolgers waren echter katholiek en het Medler was daarmee een slapende havezate zonder vertegenwoordiging in de ridderschap (8)

c) Pol = eilandje omgeven door een gracht, als veilige plek voor een spieker (graanopslagplaats), boerderij, hofstede, havezate, woontoren of kasteel

d) Rond 1620 liet Hendrik van Eck alle gebouwen (huis, brouwhuis, stallen, schuur, 2 bouwhuizen) afbreken en daar waar zijn grootvader ook al had gebouwd 2 nieuwe bouwhuizen bouwen, die de 80-jarige oorlog niet overleefden. Zelf zou Hendrik in het ene bouwhuis 2 of 3 kamertjes hebben gehad voor eigen gebruik (8, 13)

e) Bij de nieuwbouw van 1765 werd waarschijnlijk gebruik gemaakt van muurrestanten van het oude huis, waarvan kelderrestanten zijn gevonden tot 2 m. ten zuiden van de nieuwbouw (7)

Blijkens een taxatie van de nalatenschap van Rudolph van Dorth tM uit 1761 bestond het goed uit een geheel vervallen herenhuis, bouwhuis, “keyzershuis of oude kerk” en “duyveslagh” (duiven houden was een feodaal recht), het geheel omringd door grachten (9)

f) Hendrik Willem van Dorth tM x Catharina Maria van Twickell bouwden een kapel binnen de gracht (8). Daarvóór was sprake van een huiskapel. Van ca. 1654-ca. 1719 werd het Medler bediend door R.K. geestelijken, die hier soms ook mochten wonen. De verhouding tussen deze geestelijken en de eigenaren van het Medler was echter complex, zodat de eersten ook vaak uit moesten wijken naar boerderijen in de omgeving (zie Klein Onstein noot c, Groot Onstein noot i en Groot Kranenbarg noot c, resp. Onsteinseweg 13, Onsteinseweg 19 en Bergkappeweg 2-4)

Bronnen

1) G.J. Kuypers, 1988. Machtsverhoudingen in het kwartier van Zutphen in de 15e eeuw, bekeken aan de hand van de bezittingen van de heren van Vorden en Hackfort. Ongepubl. doctoraalscriptie (zie ook GA: Archief Huis Hackfort. Leenregisters van de Heerlijkheid Vorden, 1407-1423, 1429-1483, 1484-1505. Toeg.nr. 0520, inv.nrs 464-466)

2) RAZ: Oud-rechterlijk archief Zutphen (1389-1811). Toeg.nr. 0010, inv.nr. 457 (transcr. Diederik Rijs)

3) GA: Graven en hertogen van Gelre, graven van Zutphen. Toeg.nr. 0001, inv.nrs. 4061, 4063, 4069, 4070 (transcr. Diederik Rijs)

4) GA: Graven en hertogen van Gelre, graven van Zutphen. Kohier pontschatting 1492. Toeg.nr. 0001, inv.nr. 4927 (transcr. Albert Lettink)

5) GA: Archief Staten van het Kwartier van Zutphen en hun Gedeputeerden. Verpondingskohieren 1649-1650. Toeg.nr. 0005, inv.nr. 398 (transcr. Ben Wullink, www.vordensverleden.nl)

6) J.J.S. Sloet & J.S. van Veen, 1917. Register op de Leenaktenboeken van het Vorstendom Gelre en Graafschap Zutphen. Het Kwartier van Zutphen

7) D.A. Bente & P.A.M.M. van Kempen, 2003. Huis Het Medler, gemeente Vorden; een inventariserend archeologisch onderzoek. RAAP-Notitie 88

8) Annet Tengbergen, 1973. De acht kastelen van Vorden

9) GA: Familie van Dorth tot Medler. Toeg.nr. 0456, inv.nrs. 265, 266, 267, 268, 269. 270, 271, 272, 274, 276, 280

10) ECAL: Gemeentebestuur van Vorden. Bouwvergunningen. Toeg.nr. 1523, inv.nr. 1426, en toeg.nr. 1529, inv.nr. 6239

11) GA: Huis Hackfort. Toeg.nr. 0520, inv.nrs. 13a, 70, 82, 265-270, 276, 280, 399

12) GA: A.P. van Schilfgaarde. Toeg.nr. 0651, inv.nr. 3

13) A.P. van Schilfgaarde, 1962-1964. ‘Het Medler in Vorden.’ In: Gelre 61

14) GA: Huis Vorden. Toeg.nr. 0438, inv.nr. 2

15) GA: Digilegger (Kadaster)

16) Diederik Rijs, pers. comm.

17) NA: Collectie Panthaleon van Eck, 1398-1745. Toeg.nr. 1.10.65.01, inv.nr. 115

18) GA: Collectie Oral History. Leven op landgoederen. Toeg.nr. 1606, fotonrs. 39.13, 39.19, 39.09

19) KLM Aerocarto

20) Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed

21) Huisarchief van het Medler

Bijzondere documenten

Opgesteld door

©2026 Gerda Rossel

Laatst bijgewerkt

23-07-2026

Overige bijzonderheden

g) Zeno Th.J.H. van Dorth tM x Elisabeth M.C.W. Hackfort ttH waren resp. een kleinzoon en een achternichtje van Elisabeth M. Hackfort ttH (x Theodorus Z. van Dorth tM)

h) Het huis werd vanaf 1688 bewoond door de eigenaren, met uitzondering van Judith M.I. van Dorth tot Bosloo-van Dorth tot Medler die op Huis Bussloo in Twello woonde

Foto's

2011: (18)

1950: (19, 21)

1949: (20)

1934: (21)

1891: (18)

1832-1968: (7, 15) (bewerkt)

Z.j.: (21)